مکاتب افغان‌ترک، پادزهر تروریزم

از مبارزه علیه دهشت‌افگنی در افغانستان ۱۶ سال گذشت. به رغم سرازیرشدن میلیاردها دالر به هدف محو تروریزم، این پدیدۀ شوم هنوز هم دست از گریبان مردم رنج‌دیدۀ افغانستان برنداشته است. برای محو تروریزم گپ‌های زیادی گفته شد، برخی چاره را در تجهیز نیروهای نظامی تشخیص دادند و برخی دیگر به راه ‌حل‌های سیاسی توسل جستند. ولی نکتۀ مهمی که بیشتر از این‌ها در نابودی تروریزم نقش دارد و از دیده‌ها پنهان مانده است: «تعلیم‌وتربیۀ با کیفیت است.»

گزینه‌های امنیتی و استخباراتی، می‌تواند راهبردی کوتاه‌مدت برای سرکوب تروریزم باشد، ولی پیکار با این پدیدۀ زهرآگین را در درازمدت نیز باید ادامه بخشید.

امروز القاعده، داعش، طالب و… از گروه‌های تروریستی پا فراتر نهاده و به یک ایدیالوژی تروریزم تبدیل شده است. در برابر گروه‌های تروریستی به وسیلۀ نیروهای نظامی، امنیتی و استخباراتی می‌توان پیکار کرد، ولی مبارزه با ایدیالوژی‌ تروریستی با پرورش نسل روشن‌فکر ممکن است، اما نه فقط با گزینه‌های امنیتی و استخباراتی. شماری از صاحب‌نظران به این باورند که تنها راه ریشه‌کن‌ساختن تروریزم از جهان، «تعلیم‌وتربیۀ با کیفیت» است.

مکاتب افغان‌ترک، مدل موفقی در زمینۀ «تعلیم‌وتربیه» است. این مکاتب در کنار اینکه شاگردان‌اش را از لحاظ علوم معاصر در سطح بالایی آموزش می‌دهد، اندیشه‌هایِ معتدل، صلح‌جویانه و مداراگرانه را نیز می‌آموزد.

امروز در مکاتب دولتی افغانستان، فقط جنبۀ تعلیم در نظر گرفته می‌شود و به جنبۀ «تربیتی»ِ شاگردان، توجه چندانی نمی‌شود. مدلی که مکاتب افغان‌ترک نظامِ آموزشی‌اش را بر آن بنا نهاده است، هم‌زمان هر دو جانب «تعلیم‌وتربیه» را به  پیش می‌برد. چیزی که مکاتب دولتی افغانستان شدیدن نیازمند آن است.

دولت افغانستان برای بهبود سطح معارف خویش، باید از مدل مکاتب افغان‌ترک الگوبرداری کند و از آن در مکاتب دولتی بهره‌جویی کند.

یکی دیگر از راه‌های نابود‌ساختن لانه‌های تروریزم؛ خشکاندن منابع سربازگیریِ آنان است و این کار فقط با تعلیم‌وتربیۀ سالم افراد جامعه میسر خواهد بود. امروز کسانی در گروه‌های تروریستی جذب می‌شوند که یا از سواد کافی برخوردار نیستند و یا هم در مدارس افراطی تعلیم یافته‌اند.

میهن‌دوستی، پرهیز از تعصب، هم‌پذیری، انسان‌دوستی، حرمت به دیگران، شفقت‌ومهرورزی و… مواردی‌اند که آموزگاران این مکاتب روی آن شدیدن تاکید می‌کنند و هر شاگردی در چارچوب این نهادهای تعلیمی پرورش می‌یابند، سرشار از این ارزش‌ها می‌باشند.

نکتۀ مهم دیگر این است که شما می‌توانید با پول‌های گزاف، تعمیرهای مجللی بسازید و همه جا را با ساختمان‌های پرزرق‌وبرق بیارایید؛ ولی اینجا تربیۀ نسل جوان مطرح است و پرورش نسل آراسته با ارزش‌های انسانی و جهان‌شمول، «عزم، اراده و ایثارگری» می‌طلبد نه پول‌های هنگفت.

حال حکومت افغانستان تصمیم گرفته است در ازای تعهدهای مادی حکومت ترکیه، این مکاتب را دست کسانی بسپارد که متهم به حمایت از گروه‌های تندرو است.

حکومت ترکیه بارها از جانب سازمان‌های استخباراتی منطقه به حمایت گروه داعش متهم شده است. چندی پیش، ایرِن اردم، یکی از نمایندگان مجلس ترکیه، از روابط حکومت ترکیه با گروه داعش پرده برداشت. او در لابه‌لای سخنان‌اش، اظهارداشت که تنها در یک سال گذشته، ۱۳۰۰ شهروند ترک در صف گروه داعش پیوسته‌اند.

سازمان استخبارات روسیه عکس‌های ماهواره‌یی را منتشر کرد که نشان می‌داد محموله‌های نفتی داعش، در حال ورود به خاک ترکیه بودند. این نهاد گفته است که ۴۵درصد نفت داعش از جانب دولت‌مردان ترکیه خریداری می‌شود.

پس مسالۀ واگذاری مکاتب افغان‌ترک را نباید نادیده گرفت. این مکاتب پادزهری در برابر تروریزم است و از این مدل باید برای مبارزه علیه ایدیالوژی تروریستی کار گرفت.

نویسنده: حمید آرین

یک نظر

برای درج نظر اینجا کلیک کنید

  • واقعا حرف بجا، نویسنده همه جوانب قضیه را خوب سنجیده و راه حل را نیز پیشنهاد نموده است. حال بر ماست که از این مکاتب حمایت نموده و در ایجاد این سیستم در سایر مکاتب افغانستان کوشش کنیم. مشکل مسلمانان در عصر حاضر سه چیز است: جهالت، فقر و تفرقه.
    پس مکاتب افغان برای حل این سه پدیده در افغانستان و سایر کشور های جهان می کوشد.